امیرخان متقي: په تېرو پنځوس کلونو کې د طالبانو نظام بهترین او بې ساری دی
د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي په کابل کې یوې مشاعرې ته د وینا پر مهال ویلي، چې په تېرو پنځوسو کلونو کې تر دوی بل بهترین او پیاوړی نظام نه دی راغلی. هغه دغه څرګندونې داسې مهال کوي، چې د دغې ډلې ترمنځ اختلافات خورا ژور شوي دي.
د نوموړي په خبره، په ۲۰۰۱ کال کې د دوی د واکمنۍ له ړنګېدو وروسته پخواني حکومت او بهرنیو ځواکونو د دوی مشرانو ته د ګڼو امتیازاتو د ورکړې په تړاو اړیکې وکړې؛ خو دوی ونه منلې.
هغه وویل، له دوی وغوښتل شول چې خپلې وسلې کېږدي؛ خو دوی ورسره ونه منله.
هغه همدا راز زیاته کړې، چې په تېر جمهوري نظام کې له دوی سره د سولې مذاکراتو پر مهال طالبانو ته د ولایتونو د ورکړې تر څنګ د وزارتونو او لوړو څوکیو وړاندیزونه وشول؛ خو دوی د خپلې مفکورې له مخې دغه ټول وړاندیزونه رد کړل.
د متقي په وینا، د طالبانو تحریک د جمهوريت د امتیازاتو په ورکړې سره خپلې موخې ته نشو رسېدلی او له همدې کبله یې هغه امتیازات ونه منل.
هغه یادونه کوي، چې د دوی د همدغه دریځ له کبله اوس پر کابل واکمن دي او که یې امتیازات هغه وخت منلي و؛ نو هېڅکله به یې بشپړه واکمني نه وه ترلاسه کړې.
د طالبانو دغه لوړپوړی چارواکی همدا راز ادعا کوي، چې په ټول هېواد کې یې هېڅ مخالفه وسلهواله ډله نشته او د هېواد په یوې لوېشتې خاورې هم له دوی پرته بل څوک واک نه لري. هغه داسې مهال دغه څرګندونې کوي، چې څه موده وړاندې د ایران د بهرنیو چارو وزیر هم ورته خبرې کړې وې.
د طالبانو د امنیت او واکمنۍ دعوې داسې مهال دي، چې د داعش ډلې په ګډون د ملي مقاومت او ازادۍ جبهو په نوم وسلهوالې ډلې په افغانستان کې د طالبانو تر واکمنۍ لاندې د ډول، ډول بریدونه ادعاوې کوي.
د ازادۍ او ملي مقاومت جبهو ادعاوې کړې، چې په لسګونه بریدونو کې یې د یادې ډلې سلګونه غړي تېر کال وژلي دي.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر په یاده ناسته کې شاعرانو او لیکوالانو څخه غوښتنه کړې، چې د طالبانو د نظام د دفاع په موخه دې خپلې هڅې وکړي؛ څو د بهرنیو تبلیغاتو مخه ډب شي.
هغه همدا راز په اقتصادي برخه کې د طالبانو پر ځان بساینې یادونه په داسې حال کې کوي، چې په هېواد کې لوږه ورځ تر بلې مخ په ډېرېدو ده.
هغه همدا راز د خپلې ډلې له ملاتړو فرهنګیانو غوښتنه کړې، چې په خواله رسنیو او مجلسونو کې خلکو ته پېغورونه ورنکړي؛ بلکې هڅه دې وکړي چې له خلکو سره ښه چلند وکړي.
د متقي دغه سپارښتنې ښايي له دې کبله وي، چې د طالبانو فرهنګیان په خواله رسنیو کې د دوی ضد کسانو ته سپکې سپورې لیکي.
د طالبانو لوړپوړو غړو په خپلو اختریزو ویناوو کې هم ټینګار کړی، چې دوی له نړۍ سره د ښه تعامل غوښتونکي دي او غواړي له ټولو هېوادونو سره مثبتې اړیکې ولري.
طالبان چې د سیاسي مشروعیت له تشې سره مخ دي او لا هم هېڅ هېواد په رسمي توګه نه دي پېژندلي، هڅه کوي چې ځانونه نړۍوالو ته نږدې کړي؛ خو د دغې ډلې د مشر ملا هبت الله سختدریځو بندیزونو له کبله څوک نه غواړي دوی ته نږدې شي.
پر دغه ډلې د نړۍوالو له لوري نیوکې دي، چې افغان نجونې او مېرمنې یې د زدهکړو تر څنګ له نورو اساسي حقونو بې برخې کړې دي، د بیان پر ازادۍ یې بندیزونه لګولي، سیاسي ازادي یې له منځه وړې او د حکومتي جوړښتونو د رامنځته کولو لپاره پر ډېموکراټیکو ارزښتونو باور نه لري.
له همدې کبله دغه ډله د هېوادونو په منځ کې منزوي شوې ده.