مارین لوپن، رهبر راست افراطی فرانسه، رسما نامزد انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۲۰۲۷ این کشور شد. او در یک گردهمایی حزبی بر اتخاذ سیاست‌های سخت‌گیرانه‌تر در برابر مهاجرت تأکید کرد و وعده داد کنترول مرزها را تقویت کند، مجرمان خارجی را اخراج و با باندهای تبهکار برخورد جدی کند.
خانم لوپن روز یکشنبه، سوم عقرب، در سخنرانی خود در گردهمایی حزب «اجتماع ملی» در شهر اورلئان وعده داد که نظم، امنیت و اعتماد ملی را به فرانسه باز می‌گرداند.
او گفت که فرانسه با بحران‌های اقتصادی، اجتماعی و امنیتی روبه‌رو است و او می‌تواند کشور را از این وضعیت عبور دهد. او با اشاره به رقبای سیاسی‌اش گفت که فرانسه نه با پایان جهان، بلکه با پایان جهان سیاسی آنان روبه‌رو است.
رهبر حزب اجتماع ملی وعده داد که در صورت رسیدن به قدرت، سیاست «تحمل صفر» در برابر جرایم را اجرا کند، محدودیت‌های مهاجرتی را افزایش دهد و زمینه اخراج خودکار شهروندان خارجی مجرم را فراهم سازد.
او همچنین بر مبارزه با گروه‌های تبهکار و قاچاق مواد مخدر تأکید کرد.
خانم لوپن در بخش اقتصادی برنامه خود از مهار هزینه‌های دولتی، کاهش مالیات کسب‌وکارها، کاهش بوروکراسی و حمایت از صنعت و هوش مصنوعی سخن گفت. او همچنین با افزایش بیشتر سن بازنشستگی مخالفت کرد و خواستار کاهش نفوذ اتحادیه اروپا بر تصمیم‌گیری‌های فرانسه شد، هرچند خروج این کشور از اتحادیه اروپا را پیشنهاد نکرد.
آغاز کارزار انتخاباتی لوپن در حالی صورت می‌گیرد که فرانسه در روزها و هفته‌های اخیر شاهد اعتراض‌های گسترده علیه افزایش هزینه‌های زندگی، نابرابری و وضعیت خدمات عمومی بوده است. بر اساس گزارش رویترز، در تظاهرات روز شنبه، ۲۴ اکتبر، بیش از ۴۰۰ هزار نفر در شهرهای مختلف فرانسه شرکت کردند و برخی تجمع‌ها به درگیری و تخریب اموال انجامید.
هم‌زمان با گردهمایی حزب اجتماع ملی در اورلئان، هزاران نفر نیز در اعتراض به این حزب و مواضع راست افراطی به خیابان‌ها آمدند.
مقام‌های فرانسوی برای تأمین امنیت این رویداد حدود سه هزار نیروی پولیس را در شهر مستقر کرده بودند.
لوپن که پیش‌تر نیز نامزد انتخابات ریاست‌جمهوری فرانسه شده بود، در انتخابات سال ۲۰۲۷ برای جانشینی امانوئل مکرون رقابت خواهد کرد.
با این حال، محکومیت او در پرونده سوءاستفاده از بودجه پارلمان اروپا که به آن اعتراض کرده است، می‌تواند بر مسیر سیاسی و انتخاباتی او تأثیر بگذارد.
انتخابات ریاست‌جمهوری فرانسه قرار است در دو دور، در ۱۸ اپریل و ۲ می ۲۰۲۷ برگزار شود. در این انتخابات، رای‌دهندگان رئیس‌جمهور آینده کشور را برای یک دوره پنج‌ساله انتخاب می‌کنند. اگر هیچ نامزدی در دور نخست اکثریت مطلق آرای معتبر را به دست نیاورد، دو نامزد پیشتاز به دور دوم راه می‌یابند. رقابت‌های انتخاباتی در حالی شدت گرفته است که احزاب و چهره‌های سیاسی برای جانشینی امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور کنونی، آماده می‌شوند.
امانوئل مکرون، حق نامزدی دوباره در انتخابات پیش رو را ندارد. بر اساس قانون اساسی فرانسه، هیچ فردی نمی‌تواند بیش از دو دوره پیاپی رئیس‌جمهور باشد. مکرون که در سال‌های ۲۰۱۷ و ۲۰۲۲ به ریاست‌جمهوری انتخاب شد، نمی‌تواند برای سومین دوره متوالی نامزد شود. با این حال، این محدودیت به معنای ممنوعیت همیشگی نامزدی او نیست؛ قانون اساسی، نامزدی دوباره پس از وقفه را منع نمی‌کند.
اسرائیل روز سه‌شنبه، پنجم عقرب، انتخابات سراسری پارلمانی برگزار می‌کند؛ انتخاباتی که می‌تواند سرنوشت سیاسی بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر این کشور، و آینده ائتلاف راست‌گرا و مذهبی او را تعیین کند.
این انتخابات نخستین رأی‌گیری سراسری پس از حمله حماس در ۷ اکتبر ۲۰۲۳ و جنگ‌های بعدی در غزه، لبنان و ایران است و به آزمونی برای رهبری نتانیاهو و عملکرد امنیتی دولت او تبدیل شده است.
با این حال، نتیجه انتخابات تنها به این بستگی ندارد که کدام حزب بیشترین رأی را کسب می‌کند. اسرائیل نظامی پارلمانی و چندحزبی دارد و احزاب برای تشکیل دولت باید ائتلاف کنند. بنابراین، پیروزی یک حزب لزوماً به معنای در اختیار گرفتن قدرت نیست.
اسرائیل؛ دو اردوگاه سیاسی، نه دو حزب
برخلاف ایالات متحده، سیاست اسرائیل در چارچوب نظامی چندحزبی جریان دارد. رقابت اصلی معمولاً میان اردوگاه حامی بنیامین نتانیاهو و مخالفان او شکل می‌گیرد؛ دو اردوگاهی که هرکدام از احزاب مختلف راست‌گرا، میانه‌رو و مذهبی تشکیل شده‌اند.
مخالفان نتانیاهو، از جمله گادی آیزنکوت، نفتالی بنت، یائیر لاپید و آویگدور لیبرمن، با وجود مخالفت با رهبری او، در همه مسائل اتفاق نظر ندارند. بسیاری از آنان نیز درباره ایران و مسائل امنیتی مواضعی نزدیک به دولت دارند و میان احزاب اصلی درباره تشکیل کشور مستقل فلسطینی اجماع روشنی وجود ندارد.
از این رو، رقابت انتخاباتی تنها بر سر برنامه‌های سیاسی نیست؛ بلکه بر سر رهبری کشور و توانایی تشکیل یک ائتلاف باثبات نیز جریان دارد.
انتخابات چگونه نخست‌وزیر را تعیین می‌کند؟
پارلمان اسرائیل، کنست، ۱۲۰ کرسی دارد. رأی‌دهندگان به فهرست احزاب رأی می‌دهند و هر فهرست برای ورود به پارلمان باید دست‌کم ۳.۲۵ درصد آرای معتبر را کسب کند.
برای تشکیل دولت، حمایت دست‌کم ۶۱ نماینده لازم است. به همین دلیل، احزاب کوچک نیز می‌توانند نقش تعیین‌کننده‌ای داشته باشند. ممکن است یک اردوگاه کرسی‌های بیشتری به دست آورد، اما اگر نتواند حمایت اکثریت نمایندگان را جلب کند، از تشکیل دولت بازبماند.
اسرائیل در سال‌های گذشته بارها با بن‌بست سیاسی و انتخابات زودهنگام روبه‌رو شده است. اختلاف بر سر بودجه، مسائل مذهبی، سیاست‌های امنیتی و تقسیم قدرت از جمله عوامل تنش میان احزاب ائتلافی بوده‌اند.
نتانیاهو؛ انتخابات برای ماندن یا رفتن
بنیامین نتانیاهو، رهبر حزب لیکود، طولانی‌ترین دوره نخست‌وزیری در تاریخ اسرائیل را داشته است. با این حال، حمله حماس در ۷ اکتبر ۲۰۲۳ و جنگ‌های پس از آن، موقعیت سیاسی او را با چالش روبه‌رو کرده است.
در حمله هفتم اکتبر حدود هزار و ۲۰۰ نفر در اسرائیل کشته و ۲۵۱ نفر گروگان گرفته شدند. این حمله پرسش‌های جدی درباره عملکرد ارتش و دستگاه‌های اطلاعاتی اسرائیل مطرح کرد و مسئولیت سیاسی دولت نتانیاهو به یکی از محورهای انتقاد مخالفان تبدیل شد.
نتانیاهو بر دستاوردهای نظامی اسرائیل علیه حماس، حزب‌الله و ایران تأکید می‌کند. منتقدان او، در مقابل، می‌گویند دولتش نتوانست از حمله هفتم اکتبر جلوگیری کند و درباره پذیرش مسئولیت سیاسی این ناکامی پاسخ‌گو نبوده است.
گادی آیزنکوت، نفتالی بنت و یائیر لاپید از چهره‌های مطرح مخالفان نتانیاهو هستند. با این حال، اختلاف‌های سیاسی میان مخالفان می‌تواند تشکیل ائتلافی مشترک را دشوار کند.
جنگ با ایران؛ موضوعی مهم، اما نه عامل اصلی اختلاف احزاب
ایران یکی از محورهای مهم سیاست امنیتی اسرائیل است. نتانیاهو برنامه هسته‌ای، توان موشکی و نفوذ منطقه‌ای تهران را از تهدیدهای اصلی اسرائیل می‌داند.
با این حال، مخالفت با نتانیاهو لزوماً به معنای مخالفت با سیاست سخت‌گیرانه در برابر ایران نیست. بسیاری از رقیبان او نیز با دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای مخالف‌اند و ایران را یک تهدید امنیتی می‌دانند.
تفاوت‌ها بیشتر به شیوه مقابله با تهران، هماهنگی با امریکا و مدیریت بحران‌های منطقه‌ای مربوط می‌شود. بنابراین، تغییر نخست‌وزیر به‌تنهایی تضمین نمی‌کند که سیاست اسرائیل در قبال ایران دگرگون شود.
فلسطین؛ آیا تغییر دولت سیاست اسرائیل را تغییر می‌دهد؟
جنگ غزه پس از حمله حماس در ۷ اکتبر ۲۰۲۳ آغاز شد و به ویرانی گسترده این منطقه انجامید. بر اساس آمار وزارت بهداشت غزه، تا اکتبر ۲۰۲۶ بیش از ۷۴ هزار فلسطینی کشته شده‌اند.
در سیاست داخلی اسرائیل، اختلاف‌ها بیشتر بر سر نحوه ادامه جنگ، آینده اداره غزه و مسائل امنیتی متمرکز است. در کرانه باختری نیز شهرک‌سازی و گسترش کنترول اسرائیل بر سرزمین‌های فلسطینی از موضوعات اصلی مناقشه به شمار می‌رود.
احزاب راست‌گرا و حامی شهرک‌سازی نفوذ قابل توجهی در سیاست اسرائیل دارند و با تشکیل کشور مستقل فلسطینی مخالفت می‌کنند. در نتیجه، کنار رفتن نتانیاهو به‌تنهایی تضمینی برای تغییر اساسی سیاست اسرائیل در قبال فلسطینی‌ها نیست؛ هرچند ممکن است بر تصمیم‌های دولت آینده تأثیر بگذارد.
شهروندان عرب اسرائیل؛ نقش محدود در تشکیل دولت
شهروندان عرب حدود یک‌پنجم جمعیت اسرائیل را تشکیل می‌دهند و احزاب نماینده آنان در انتخابات پارلمانی شرکت می‌کنند.
با این حال، این احزاب برای مشارکت در ائتلاف‌های دولتی با موانع سیاسی روبه‌رو هستند.
احزاب عربی در موضوعاتی مانند حقوق شهروندی، تبعیض، وضعیت فلسطینی‌ها و خدمات عمومی دیدگاه‌های متفاوتی دارند. برخی جداگانه در انتخابات شرکت می‌کنند و برخی دیگر در چارچوب ائتلاف‌های انتخاباتی با هم همکاری می‌کنند.
در سال ۲۰۲۱، حزب عربی «رَعَم» به رهبری منصور عباس به ائتلافی پیوست که نفتالی بنت و سپس یائیر لاپید را به نخست‌وزیری رساند.
این تجربه نشان داد که یک حزب عربی می‌تواند در تشکیل دولت نقش داشته باشد؛ هرچند دولت ائتلافی تنها حدود ۱۸ ماه دوام آورد.
در انتخابات کنونی نیز احزاب عربی ممکن است در تعیین ترکیب پارلمان نقش داشته باشند، اما پیوستن آن‌ها به ائتلاف دولتی همچنان با مخالفت بخشی از احزاب یهودی روبه‌رو است.
از این رو، حتی اگر احزاب عربی در پارلمان کرسی‌های تعیین‌کننده به دست آورند، تبدیل این نفوذ به مشارکت در دولت آسان نخواهد بود. در نتیجه، رقابت‌های انتخاباتی اسرائیل تنها بر سر کسب قدرت نیست؛ بلکه نشان می‌دهد که احزاب نماینده اقلیت عرب، با وجود حضور در پارلمان، برای مشارکت در تشکیل دولت با محدودیت‌های سیاسی روبه‌رو هستند.
معافیت نظامی حریدی‌ها؛ اختلافی تعیین‌کننده
حریدی‌ها (یهودیان فوق‌ارتدوکس) یکی از گروه‌های مذهبی در اسرائیل هستند که زندگی خود را بر اساس تفسیر سخت‌گیرانه‌ای از قوانین و سنت‌های یهودیت تنظیم می‌کنند. بسیاری از آنان بر آموزش متون دینی در مدارس مذهبی تأکید دارند و در برخی جوامع حریدی، مردان پس از ازدواج نیز بخش زیادی از وقت خود را به مطالعه دینی اختصاص می‌دهند.
در اسرائیل، حریدی‌ها حدود ۱۴ درصد جمعیت کشور را تشکیل می‌دهند و احزاب سیاسی وابسته به این جامعه از بازیگران مهم ائتلاف‌های حکومتی هستند. به همین دلیل، اختلاف بر سر خدمت نظامی آنان به یکی از موضوعات اصلی انتخابات تبدیل شده است.
یکی از موضوعات مهم و بحث‌برانگیز درباره این گروه، معافیت یا تعویق خدمت نظامی مردان حریدی است. بسیاری از آنان که تمام‌وقت در مدارس دینی تحصیل می‌کنند، سال‌ها از خدمت نظامی معاف بوده‌اند؛ اما این وضعیت با مخالفت بخش‌هایی از جامعه اسرائیل روبه‌رو شده و به موضوعی مهم در سیاست و تشکیل ائتلاف‌های حکومتی تبدیل شده است.
این مسئله با ادامه جنگ‌ها و افزایش نیاز ارتش به نیرو اهمیت بیشتری یافته است. نتانیاهو برای حفظ ائتلاف خود به حمایت احزاب مذهبی، از جمله شاس و یهودیت متحد توراتی، نیاز دارد. این احزاب نیز خواهان حفظ امتیازهای مذهبی و معافیت‌های مربوط به خدمت نظامی هستند.
در مقابل، آیزنکوت و شماری از مخالفان نتانیاهو خواستار محدودکردن معافیت‌های گسترده‌اند. اختلاف بر سر این موضوع می‌تواند مذاکرات تشکیل دولت را پیچیده کند یا حتی به فروپاشی ائتلاف بینجامد.
اقتصاد و هزینه زندگی
هزینه جنگ‌ها، مخارج نظامی و افزایش هزینه زندگی از دیگر موضوعات مورد توجه رأی‌دهندگان است. نتانیاهو بر توان اقتصادی و جایگاه اسرائیل در صنایع فناوری تأکید می‌کند، اما منتقدان او می‌گویند جنگ‌های طولانی فشار بیشتری بر خانوارها وارد کرده است.
با این حال، مسائل اقتصادی در کنار امنیت، مسئولیت دولت در قبال حمله هفتم اکتبر و معافیت نظامی حریدی‌ها قرار دارند و میزان تأثیر هرکدام بر رأی‌دهندگان به نتیجه نظرسنجی‌ها و شرایط کارزار انتخاباتی بستگی دارد.
آیا نتانیاهو قدرت را از دست می‌دهد؟
نتیجه انتخابات تنها به تعداد آرای لیکود یا میزان محبوبیت نتانیاهو بستگی ندارد. سه عامل اهمیت اساسی دارند: شمار کرسی‌های حزب او و متحدانش، توانایی مخالفان برای تشکیل ائتلاف و موضع احزاب کوچک در مذاکرات سیاسی.
اگر هیچ‌یک از اردوگاه‌ها نتواند حمایت ۶۱ نماینده را به دست آورد، مذاکرات ممکن است طولانی شود و تشکیل دولت با بن‌بست روبه‌رو شود. در چنین شرایطی، حتی حزب دارای بیشترین کرسی نیز ممکن است نتواند دولت تشکیل دهد.
اهمیت انتخابات اسرائیل بر منطقه
نتیجه انتخابات اسرائیل می‌تواند بر سیاست امنیتی این کشور، روابط آن با امریکا و نحوه مواجهه با ایران و فلسطینی‌ها تأثیر بگذارد. با این حال، تغییر نخست‌وزیر به‌تنهایی به معنای تغییر بنیادی سیاست خارجی اسرائیل نیست.
برای ارزیابی مسیر آینده، باید علاوه بر نتیجه انتخابات، ترکیب ائتلاف حاکم، نفوذ احزاب راست‌گرا و مذهبی و تصمیم‌های عملی دولت درباره ایران، جنگ غزه و شهرک‌سازی در کرانه باختری را نیز در نظر گرفت.
دادگاه انتخاباتی برازیل پیروزی لوئیس ایناسیو لولا دا سیلوا را در دور دوم انتخابات ریاست‌جمهوری تائید کرد. این رهبر چپ‌گرا با شکست فلاویو بولسونارو، چهارمین دوره غیرمتوالی خود را به دست آورد؛ اما با کنگره‌ای محافظه‌کار و فشارهای اقتصادی روبه‌رو خواهد بود.
به گزارش رویترز، پیروزی لولا در انتخابات یکشنبه، ۲۵ اکتبر، بازگشتی کم‌سابقه برای رئیس‌جمهوری ۸۰ساله برازیل بود. او نخستین نامزد از زمان بازگشت این کشور به دموکراسی در دهه ۱۹۸۰ است که پس از کسب رتبه دوم در دور نخست، در دور نهایی پیروز می‌شود.
رقیب او، فلاویو بولسونارو، سناتور راست‌گرا و پسر ارشد ژائیر بولسونارو، رئیس‌جمهور پیشینِ زندانی، در دور نخست پیشتاز شده بود و می‌کوشید جنبش راست افراطی پدرش را به قدرت بازگرداند.
مشارکت بالاتر و آرای شمال‌شرق به لولا کمک کرد
پیش از اعلام رسمی نتیجه، موسسه نظرسنجی «داتا فولیا» پیروزی لولا را پیش‌بینی کرده بود. در مرحله‌ای که اندکی بیش از ۷۸ درصد آرا شمارش شده بود، لولا با ۵۱.۲۱ درصد در برابر ۴۸.۷۹ درصد بولسونارو پیشتاز بود. این ارقام مربوط به شمارش میانی است و نتیجه نهایی آرا نیست.
به گفته مسئولان موسسات نظرسنجی، مشارکت فراتر از انتظار به پیروزی لولا کمک کرد. آندری رومان، مدیرعامل «اطلس‌اینتل»، نیز پیش از اعلام رسمی نتیجه به رویترز گفته بود انتظار دارد رئیس‌جمهوری بار دیگر انتخاب شود.
روند شمارش آرا با جابه‌جایی پیشتاز همراه بود. لولا ابتدا موقعیت بهتری داشت، سپس بولسونارو از او جلو افتاد و با شمارش حدود نیمی از آرا، لولا دوباره پیشتاز شد.
در انتخابات برازیل، نامزدهای محافظه‌کار معمولا در مراحل ابتدایی شمارش عملکرد بهتری دارند؛ با رسیدن آرای ایالت‌های فقیرتر و پرجمعیت شمال‌شرق در ساعات پایانی شب، موقعیت چپ‌گرایان تقویت می‌شود.
وعده‌های رفاهی در برابر نارضایتی رای‌دهندگان قرار گرفت
لولا در شرایطی پیروز شد که افزایش قیمت‌ها و سابقه رسوایی‌های فساد، بخشی از رای‌دهندگان را از او و حزب کارگران دلسرد کرده بود. تغییر ساختار بازار کار و گسترش مشاغل غیررسمی و مبتنی بر اپلیکیشن نیز ارتباط این رهبر پیشین اتحادیه‌های کارگری با نسل تازه شاغلان را به چالش کشیده بود.
او در کارزار انتخاباتی، کاهش فقر و نابرابری را برجسته کرد و به پایین آمدن بیکاری، بی‌سوادی و جنگل‌زدایی در سومین دوره ریاست‌جمهوری‌اش استناد کرد.
افزایش ۱۵درصدی کمک‌های برنامه رفاهی شاخص دولت و وعده حمل‌ونقل عمومی رایگان در روزهای آخر هفته، از محورهای تلاش او برای جلب رای بود. اجرای افزایش کمک‌های رفاهی آغاز شده، اما پیشنهاد حمل‌ونقل رایگان هنوز باید به‌طور رسمی به کنگره ارائه شود.
این پیروزی فصل دیگری از بازگشت‌های سیاسی لولاست. او در سال‌های ۲۰۱۸ و ۲۰۱۹ به اتهام فساد زندانی بود، اما پس از لغو احکام محکومیتش توانست در انتخابات ۲۰۲۲ ژائیر بولسونارو را شکست دهد.
پیروزی لولا گسترش نفوذ متحدان ترامپ را محدود می‌کند
رویترز پیروزی لولا را مانعی در برابر موج پیروزی‌های انتخاباتی راست‌گرایان در امریکای لاتین توصیف کرد. این نتیجه همچنین امریکا را از همراهی یک دولت مهم دیگر با مجموعه دولت‌های راست‌گرای منطقه که با سیاست‌های امنیتی و مهاجرتی واشنگتن همسو شده‌اند، محروم می‌کند.
لولا در کارزار خود هشدار داده بود که پیروزی بولسونارو، علاوه بر کاهش حمایت‌های رفاهی و عقب‌گرد اجتماعی، استقلال برازیل در برابر دولت دونالد ترامپ را تضعیف خواهد کرد.
سلسو آموریم، وزیر خارجه پیشین برازیل، به رویترز گفت حضور لولا برای ایجاد تعادل در امریکای لاتین اهمیت خواهد داشت.
ماریا کورینا ماچادو، رهبر مخالفان ونزوئلا، پس از حدود ۱۰ ماه زندگی در تبعید، روز یکشنبه به کشورش بازگشت. بازگشت او در شرایطی صورت می‌گیرد که ونزوئلا پس از بازداشت نیکولاس مادورو، رئیس‌جمهور پیشین این کشور، از سوی ایالات متحده، وارد مرحله تازه‌ای از تحولات سیاسی شده است.
ماچادو روز یکشنبه در شبکه اجتماعی اکس نوشت: «من اینجا هستم؛ در کنار شما.»
ادموندو گونزالس، نامزد پیشین ریاست‌جمهوری ونزوئلا و از متحدان نزدیک ماچادو، نیز بازگشت او به کشور را تأیید کرد و گفت که این رهبر مخالفان اکنون در خاک ونزوئلا حضور دارد.
ماچادو روز یکشنبه در مراسم مذهبی در کلیسایی در ایالت لارا شرکت کرد. تصاویر منتشرشده از این مراسم نشان می‌دهد که شماری از هوادارانش گرد او جمع شده‌اند و از بازگشتش استقبال می‌کنند.
ماچادو در ماه قوس سال گذشته برای دریافت جایزه صلح نوبل به ناروی سفر کرد و پس از آن، بیش از ۱۰ ماه را در تبعید گذراند. حدود یک ماه پس از خروج او از ونزوئلا، نیروهای امریکایی نیکولاس مادورو، رئیس‌جمهور وقت این کشور، را بازداشت کردند.
پس از بازداشت مادورو، حکومت دونالد ترمپ از دلسی رودریگز، معاون او، برای رهبری ونزوئلا حمایت کرد. رودریگز به‌عنوان رئیس‌جمهور موقت سوگند یاد کرد و سپس توافق‌نامه‌ای نفتی با ایالات متحده امضا کرد.
یکی از مشاوران ماچادو در ماه سنبله گفته بود که او طی هفته‌های پیش از آن، هفت بار برای بازگشت به ونزوئلا تلاش کرده، اما هر بار با مخالفت روبه‌رو شده است.
با این حال، هنوز روشن نیست که ماچادو پس از بازگشت چه برنامه‌ای را دنبال خواهد کرد. او پیش‌تر گفته بود که در صورت برگزاری انتخابات ریاست‌جمهوری، بار دیگر نامزد این سمت خواهد شد.
ماچادو در سال ۱۴۰۲ در انتخابات مقدماتی مستقل مخالفان ونزوئلا بیش از ۹۰ درصد آرا را به دست آورد. این انتخابات بیرون از چارچوب نهاد رسمی انتخاباتی تحت کنترول حکومت مادورو برگزار شده بود.
با وجود پیروزی قاطع ماچادو در این رقابت، حکومت مادورو او را از نامزدی در انتخابات ریاست‌جمهوری محروم کرد. مقام‌های ونزوئلا او را به تقلب و تخلفات مالیاتی متهم کردند؛ اتهام‌هایی که ماچادو رد کرد و آن‌ها را با انگیزه‌های سیاسی مرتبط دانست.
پس از محرومیت ماچادو، ادموندو گونزالس در انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۱۴۰۳ به نمایندگی از مخالفان در برابر مادورو رقابت کرد.
نهاد انتخاباتی ونزوئلا که به حکومت نزدیک بود، مادورو را برنده انتخابات اعلام کرد، اما جزئیات تفصیلی شمارش آرا را منتشر نکرد. در مقابل، مخالفان این نتیجه را رد کردند و گفتند که گونزالس پیروز واقعی انتخابات بوده است. آنان برای پشتیبانی از ادعای خود، نسخه‌هایی از برگه‌های شمارش آرا را منتشر کردند.
هم‌زمان با ادامه تنش‌های منطقه‌ای، عربستان سعودی اعلام کرد سامانه‌های پدافند هوایی این کشور شماری از پهپادها و موشک‌ها را بر فراز ریاض و مناطق جنوبی رهگیری کرده‌اند.
به گزارش خبرگزاری رویترز، سازمان دفاع مدنی عربستان سعودی یکشنبه سوم عقرب برای ساکنان ریاض، ابها و خمیس مشیط هشدار اضطراری صادر کرد، اما دقایقی بعد از برطرف شدن خطر خبر داد.
این نهاد همچنین درباره خطر احتمالی در جازان و طائف هشدار داد و اندکی بعد پایان وضعیت اضطراری در این مناطق را اعلام کرد.
ائتلاف نظامی به رهبری عربستان سعودی نیز اعلام کرد دو پهپاد و یک موشک بالستیک به سوی ریاض و یک موشک کروز به سمت شهر خمیس مشیط در جنوب این کشور شلیک شده‌اند.
این ائتلاف اندکی بعد از رهگیری ۱۰ موشک بالستیک دیگر در مناطق جنوبی عربستان سعودی خبر داد.
حملات تازه در حالی رخ داده‌اند که ۲۹ میزان، حمله به میدان هوایی بین‌المللی ملک فهد در دمام و حمله پهپادی به میدان نفتی شیبه، چهار کشته و ۱۰ زخمی بر جای گذاشتند.
در روزهای اخیر، حملات سپاه پاسداران به کشتی‌های تجاری در تنگه هرمز و حملات حوثی‌های یمن به تاسیسات نفتی عربستان سعودی، به نگرانی‌ها درباره امنیت مسیرهای انتقال انرژی و اختلال در عرضه جهانی نفت دامن زده‌اند.
هم‌زمان، گمانه‌زنی‌ها درباره احتمال ازسرگیری کارزار نظامی امریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران، احتمال گسترش دامنه مناقشه در منطقه را پررنگ‌تر کرده است.
تهدید دوباره حوثی‌ها علیه میدان هوایی ریاض
حملات جدید به پایتخت عربستان سعودی در شرایطی انجام شد که میدان هوایی بین‌المللی ملک خالد ریاض پس از توقف فعالیت‌های خود به‌دنبال حملات حوثی‌های یمن، از سوم عقرب پروازها را در دو پایانه از سر گرفت.
مدیریت این میدان هوایی شامگاه دوم عقرب اعلام کرد پایانه شماره یک به پروازهای داخلی و پایانه شماره دو به پروازهای بین‌المللی شرکت‌های هواپیمایی سعودی اختصاص خواهد یافت.
در سوی دیگر، حوثی‌ها بار دیگر تهدید کردند فرودگاه ریاض را هدف قرار خواهند داد.
یحیی سریع، سخنگوی نظامی حوثی‌ها، فرودگاه ریاض را همچنان یک «هدف نظامی» خواند و به شرکت‌های هواپیمایی، کارکنان فرودگاه و مسافران هشدار داد از آن استفاده نکنند.
حوثی‌ها دوم عقرب نیز از حمله به فرودگاه ریاض و تاسیسات نفتی عربستان سعودی خبر داده بودند. مقام‌های سعودی تاکنون به‌طور مستقیم درباره این روایت‌ها اظهارنظر نکرده‌اند.
فعالیت میدان هوایی ملک خالد پس از حمله ۱۸ میزان حوثی‌های مورد حمایت حکومت ایران متوقف شده بود.
این حمله ۱۳ کشته و بیش از ۳۰۰ زخمی بر جای گذاشت و به مرگبارترین حمله در خاک عربستان سعودی طی بیش از یک دهه گذشته تبدیل شد.
ادامه رویارویی حوثی‌ها و ریاض
حملات موشکی و پهپادی حوثی‌ها در حالی ادامه دارد که درگیری‌های این گروه نیابتی جمهوری اسلامی با ائتلاف نظامی به رهبری عربستان سعودی شدت گرفته است.
حوثی‌ها ماه گذشته با تصرف مناطقی راهبردی در سواحل دریای سرخ، به سوی تنگه باب‌المندب پیشروی کردند و امنیت کشتیرانی در این گذرگاه مهم را به خطر انداختند.
ائتلاف به رهبری عربستان سعودی در واکنش، حملات خود علیه مواضع حوثی‌ها را افزایش داد. محمد آل‌جابر، سفیر عربستان سعودی در یمن، ۱۷ میزان اعلام کرد نیروهای حوثی از تنگه باب‌المندب عقب رانده شده‌اند.
باب‌المندب یکی از گذرگاه‌های حیاتی تجارت دریایی جهان و از مسیرهای مهم انتقال نفت کشورهای حاشیه خلیج فارس به بازارهای بین‌المللی است.
این تنگه در جنوب غربی شبه‌جزیره عربستان قرار دارد، در حالی که تنگه هرمز در شمال شرقی این شبه‌جزیره واقع شده است.
تشدید درگیری‌ها در یمن به آتش‌بسی که از سال ۲۰۲۲ با میانجی‌گری سازمان ملل متحد تا حد زیادی پابرجا مانده بود، پایان داد.
در واکنش به افزایش حملات حوثی‌ها، پارلمان اروپا ۳۰ میزان با تصویب قطعنامه‌ای خواستار قرار گرفتن این گروه، از جمله شاخه‌های سیاسی و نظامی آن، در فهرست سازمان‌های تروریستی اتحادیه اروپا شد. تصمیم نهایی در این زمینه بر عهده کشورهای عضو اتحادیه خواهد بود.
پژوهشی تازه نشان می‌دهد بقایای یک ویروس باستانی در ژنوم شامپانزه‌ها می‌تواند فعالیت ژن‌های موثر در رشد سلول‌های عصبی را تغییر دهد؛ یافته‌ای که شاید به توضیح چگونگی شکل‌گیری تفاوت‌های چشمگیر میان مغز انسان و شامپانزه کمک کند.
پایگاه خبری ساینس‌نیوز با استناد به یافته‌های این تحقیق گزارش داد دی‌ان‌ای به‌جامانده از عفونتی که میلیون‌ها سال پیش رخ داده، هنوز در ژنوم شامپانزه‌ها وجود دارد، اما در انسان دیده نمی‌شود.
شامپانزه یکی از نزدیک‌ترین خویشاوندان زنده انسان به شمار می‌رود، اما حجم مغز انسان حدود سه برابر مغز این جانور است و توانایی‌های شناختی پیشرفته‌تری دارد.
با این حال، به گفته یوهان یاکوبسون، عصب‌شناس دانشگاه لوند سویدن، بیشتر ژن‌های سازنده پروتئین در این دو گونه بسیار شبیه هستند.
همین شباهت پژوهشگران را به بررسی بخش‌هایی از ژنوم سوق داد که زمان و محل فعال یا غیرفعال شدن ژن‌ها را تنظیم می‌کنند.
یافته‌های این پژوهش به‌تازگی در نشریه «ساینس ادونسز» منتشر شده است.
رد پای یک ویروس باستانی
یکی از عواملی که می‌تواند بر این تنظیم اثر بگذارد، ویروس‌ها هستند. گروهی از آن‌ها که «رتروویروس» نامیده می‌شوند، دی‌ان‌ای خود را وارد ژنوم میزبان می‌کنند تا سلول آلوده را به ساخت ویروس‌های تازه وادارند.
گاهی این ماده ژنتیکی حتی پس از پایان عفونت باقی می‌ماند و اگر وارد سلول‌های تولیدمثلی شده باشد، به نسل‌های بعد منتقل می‌شود.
این بقایای ژنتیکی «رتروویروس‌های درون‌زاد» نام دارند. آن‌ها دیگر اطلاعات ژنتیکی لازم برای تولید ویروس‌های عفونی را ندارند، اما همچنان می‌توانند بر فعالیت ژن‌های میزبان تاثیر بگذارند.
بقایای ویروسی دست‌کم هشت درصد ژنوم انسان و شامپانزه را تشکیل می‌دهند و پژوهش‌های پیشین نقش آن‌ها را در تحولاتی مانند پیدایش جفت در پستانداران نشان داده‌اند.
یاکوبسون و همکارانش سراغ بقایای ویروسی رفتند که حاصل عفونت یکی از نیاکان میمون‌های انسان‌نمای آفریقایی در حدود پنج تا هفت میلیون سال پیش است.
رد این ویروس در ۱۵۸ نقطه از ژنوم شامپانزه‌ها دیده می‌شود، در حالی که در ژنوم انسان اثری از آن نیست. علت این تفاوت همچنان نامعلوم است.
حذف دی‌ان‌ای ویروسی چه چیزی را آشکار کرد؟
پژوهشگران برای بررسی تاثیر این تفاوت، از سلول‌های بنیادی شامپانزه و فناوری ویرایش ژن «کریسپر» استفاده کردند.
آن‌ها توالی دی‌ان‌ای ویروسی مورد بررسی را حذف کردند و دریافتند ژن مجاور آن، موسوم به LINC00662، که پیش‌تر غیرفعال بود، فعال شد و شروع به تولید آران‌ای کرد.
این ژن معمولا در شامپانزه غیرفعال است، اما در سلول‌های مغز انسان فعالیت دارد.
آران‌ای مولکولی است که در بیان و تنظیم اطلاعات ژنتیکی نقش دارد. شناسایی آن به پژوهشگران امکان داد فعال شدن ژن را پس از حذف دی‌ان‌ای ویروسی تشخیص دهند.
این آزمایش نشان داد توالی ژنتیکی به‌جامانده از ویروس می‌تواند فعالیت ژن مجاور خود را تغییر دهد.
گروه پژوهشی آزمایش معکوس را نیز انجام داد: با کریسپر، ژن LINC00662 را در سلول‌های انسانی غیرفعال کرد تا وضعیتی مشابه شامپانزه پدید آید.
نتایج حاکی از آن بود که وقتی این ژن در سلول‌های هر دو گونه فعال باشد، فعالیت مجموعه‌ای از ژن‌های دیگر نیز افزایش می‌یابد؛ از جمله ژن‌های موثر در رشد و بلوغ نورون‌ها و ایجاد ارتباطات تازه میان سلول‌های عصبی.
این یافته نشان داد بقایای ویروسی می‌توانند بر شبکه‌ای از ژن‌های مرتبط با رشد مغز اثر بگذارند.
یک سرنخ، نه پاسخ نهایی
ساینس‌نیوز در ادامه گزارش داد هنوز دقیقا مشخص نیست غیرفعال شدن این شبکه ژنی بر اثر وجود دی‌ان‌ای ویروسی، چه تاثیری بر رشد و عملکرد مغز شامپانزه‌ها گذاشته است.
یاکوبسون معتقد است این تفاوت ممکن است در شکل‌گیری مسیرهای تکاملی متفاوت مغز انسان و شامپانزه نقش داشته باشد، هرچند تاثیر سایر عوامل ژنتیکی و محیطی را نیز نمی‌توان نادیده گرفت.
به گفته او، یافته‌ها نشان می‌دهند ورود دی‌ان‌ای یک ویروس باستانی به ژنوم چگونه می‌تواند تفاوتی پایدار در تنظیم فعالیت ژن‌ها میان دو گونه ایجاد کند.
جورجا مودنینی، زیست‌شناس تکاملی دانشگاه پادووا که در این پژوهش مشارکت نداشت، گفت بر اساس نتایج جدید، تغییرات ژنتیکی در جریان تکامل تنها به جایگزینی واحدهای سازنده دی‌ان‌ای با یکدیگر محدود نیستند و می‌توانند از راه‌های دیگری نیز رخ دهند.
راویندر کاندا، متخصص ژنتیک تکاملی دانشگاه آکسفورد بروکس، نیز شواهد مربوط به تاثیر این بقایای ویروسی بر رشد و تکامل نورون‌ها را قانع‌کننده خواند، اما تاکید کرد هنوز نمی‌توان دامنه پیامدهای آن را مشخص کرد.
او احتمال داد سازوکارهای دیگری هم در تنظیم ژن‌ها دخالت داشته باشند و این نمونه تنها بخش کوچکی از نقش ویروس‌های باستانی در تکامل مغز باشد.
کاندا افزود: «فکر می‌کنم هنوز رتروویروس‌های بسیار زیادی برای کشف شدن وجود دارند و آنچه تاکنون شناخته‌ایم، تنها نوک کوه یخ است.»